Tại vùng mía 900ha thuộc xã Thành An, Thị xã An Khê, tỉnh Gia Lai, vụ mía 2023-2024, năng suất đạt 80-85 tấn/ha. Đây được xem là năng suất tốt trên vùng đồi, phụ thuộc hoàn toàn vào “nước trời” mà chất đất đã suy thoái sau nhiều năm bà con thâm canh trồng mía.
Nằm giáp ranh giữa Tây Nguyên và Trung bộ, vùng mía An Khê, hầu hết đều sinh trưởng phụ thuộc vào lượng nước mưa hàng năm. Nên việc bón phân cho cây mía trồng mới hay tái gốc đầu vụ gặp nhiều trở ngại, nhất là trong mùa khô năm nay, nắng nóng gay gắt, nhiệt độ tăng cao so với các năm trước.
Theo các nhà khoa học, các số liệu nghiên cứu cho thấy, đất nơi đây cũng khá chua, pH thấp chỉ vào khoảng 4,3 - 4,5 đã ảnh hưởng đến sự hấp thu dinh dưỡng của cây mía.
Ngoài ra, hàm lượng hữu cơ trong đất thấp, chỉ ở mức 1 - 1,5%, thấp hơn 1 nửa chỉ số hữu cơ cần có là 3%. Trong khi, tập quán canh tác đốt lá mía ở cuối vụ khiến bà con mất đi một lượng lớn chất dinh dưỡng có thể tận dụng được từ nguồn lá này để bổ sung trở lại cho đất.
Các nhà khoa học cho biết, mía là loại cây trồng hàng năm có năng suất sinh học thuộc loại cao nhất, có thể lên đến trên 200 tấn/ha. Trong đó, nến trung bình năng suất đạt 100 tấn/ha, cây mía sẽ lấy đi khoảng 120 kg đạm (N), 70 kg lân (P₂O5), 200 kg kali (K₂O), 80 kg Ca, Mg…
Như vậy, có thể thấy, trong cả chu kì sống, mía cần nhiều nhất là kali, kế đến là đạm, lân là ít nhất. Tuy nhiên, tập quán canh tác, bà con lại bón quá nhiều lân so với nhu cầu thực của cây, nhất là ở giai đoạn đầu, khi bà con dùng lân để cải tạo độ chua cho đất. Trong khi đó lại chưa chú ý bón đủ kali để cho cây phát triển và tăng chữ đường.