Thời điểm này, nhiều vùng trồng hồ tiêu ở Gia Lai đang bước vào cao điểm thu hoạch. Năm nay dù thời tiết có phần bất lợi khiến năng suất một số vườn tiêu giảm nhẹ, song nhờ giá bán duy trì ở mức cao nên bà con vẫn phấn khởi.
Những ngày này, tại thôn 3 (xã Kon Gang), gia đình ông Huỳnh Mau đang tất bật bước vào cao điểm thu hoạch hồ tiêu. Trong vườn cây đa canh của gia đình, khoảng 2.500 trụ tiêu đã chín, mỗi ngày ông Mau phải thuê thêm nhiều nhân công để kịp thời hái tiêu, tránh rụng và đảm bảo chất lượng. Do hồ tiêu được trồng xen với nhiều loại cây khác nên việc thu hoạch diễn ra chậm hơn so với những vườn trồng thuần, thời gian thu hoạch kéo dài khiến chi phí nhân công tăng đáng kể.
Theo ông Mau, năm nay điều kiện thời tiết không thật sự thuận lợi, cùng với đó nhiều trụ tiêu trong vườn đã bước vào giai đoạn già cỗi nên năng suất có phần giảm so với những năm trước. Dù vậy, với 2.500 trụ tiêu, sản lượng dự kiến vẫn đạt trên 5 tấn tươi. Trong bối cảnh giá hồ tiêu đang duy trì ở mức cao (khoảng 150.000 đồng/kg), sau khi trừ chi phí đầu tư, chăm sóc và thu hoạch, gia đình ông Mau ước vẫn lãi khoảng 400 triệu đồng.
Không chỉ riêng ở xã Kon Gang, thu hoạch hồ tiêu cũng đang diễn ra khắp các vùng trọng điểm của tỉnh Gia Lai như xã Chư Sê, Chư Pưh, Ia Ko, Mang Yang… với sự phấn khởi từ các hộ dân.
Gia đình ông Nguyễn Tấn Lục (thôn 4, xã Ia Ko) cho biết, dù năm nay điều kiện thời tiết có phần bất lợi nhưng vườn tiêu của gia đình vẫn cho năng suất khá ổn định nhờ được chăm sóc theo hướng hữu cơ trong nhiều năm qua. Nhờ áp dụng phương thức canh tác này, cây tiêu phát triển khỏe, hạn chế sâu bệnh và giữ được độ bền của vườn.
Hiện gia đình ông Lục có khoảng 700 trụ tiêu đang cho thu hoạch, bình quân mỗi trụ đạt năng suất khoảng 3kg quả tươi. Với sản lượng khá ổn định cùng mức giá hồ tiêu trên thị trường đang duy trì ở mức cao (dao động từ 140.000 - 150.000 đồng/kg), sau khi thu hoạch, gia đình ông ước thu về hơn 300 triệu đồng.
Ông Nguyễn Kim Anh, Trưởng phòng Kinh tế xã Kon Gang cho biết, trên địa bàn xã hiện có khoảng 650ha hồ tiêu, trong đó 605ha đang trong giai đoạn kinh doanh và khoảng 45ha trồng mới. Thời điểm này, người dân đang bước vào cao điểm vụ thu hoạch hồ tiêu, năng suất bình quân ước đạt khoảng 4 tấn/ha.
“Năm nay điều kiện thời tiết không thật sự thuận lợi, bên cạnh đó phần lớn diện tích hồ tiêu trên địa bàn đã bước vào giai đoạn già cỗi nên năng suất có phần sụt giảm so với những năm trước. Tuy nhiên nhờ giá hồ tiêu trên thị trường đang duy trì ở mức cao, dao động khoảng 150.000 - 160.000 đồng/kg nên người trồng tiêu vẫn phấn khởi khi vào vụ thu hoạch”, ông Anh chia sẻ.
Ông Hoàng Phước Bính, nguyên Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Hồ tiêu Chư Sê cho biết, giá hồ tiêu trong nước hiện dao động từ 150.000 - 152.000 đồng/kg, đây là mức cao nhất kể từ đầu tháng 2 đến nay. Theo ông Bính, diễn biến này phản ánh khá rõ mối quan hệ cung - cầu trên thị trường trong bối cảnh nguồn cung đang có xu hướng giảm mạnh.
Khảo sát tại các vùng nguyên liệu cho thấy sản lượng hồ tiêu năm nay giảm đáng kể. Nguyên nhân chủ yếu là do thời tiết bất lợi kéo dài khiến nhiều diện tích bị ảnh hưởng, năng suất giảm. Bên cạnh đó, một phần lớn diện tích hồ tiêu hiện đã bước vào giai đoạn già cỗi dẫn đến năng suất giảm theo thời gian.
Ngoài ra, trong giai đoạn 2017 - 2021, giá hồ tiêu liên tục ở mức thấp khiến nhiều hộ dân hạn chế đầu tư trồng. Đến năm 2022, dù một số hộ bắt đầu trồng trở lại nhưng diện tích tăng thêm không nhiều. Giai đoạn 2023 - 2024, diện tích hồ tiêu có dấu hiệu tăng, tuy nhiên phần lớn diện tích này mới chỉ cho thu bói nên chưa thể bù đắp được phần sản lượng thiếu hụt trước đó.
Theo ông Bính, qua khảo sát tại các vùng trồng hồ tiêu trọng điểm, sản lượng năm nay được ghi nhận giảm khoảng 10 - 15%, thậm chí có nơi giảm mạnh hơn. Dù vậy, với mức giá hiện nay, người trồng tiêu vẫn có mức lợi nhuận khá.
Tổng diện tích hồ tiêu trên địa bàn tỉnh Gia Lai hiện khoảng 8.500ha, sản lượng năm 2025 ước đạt trên 27.000 tấn. Dự kiến đến năm 2030, Gia Lai phát triển ổn định vùng nguyên liệu hồ tiêu với diện tích khoảng 10.000ha, sản lượng ước khoảng 28.900 tấn.
